Archeologie

  • Gouden Middeleeuwse ring blijkt Veronicaring
    by Yuri Visser on 19/07/2019 at 06:41

    Bij een opgraving van het voormalig Birgittenklooster in Utrecht vonden archeologen in 2003 een 22 karaats gouden ring met het gezicht van Jezus Christus. Recent onderzoek heeft aangetoond dat het om een pelgrimage-ring is, een zogeheten Veronicaring. […]

  • Sporen middeleeuwse voorburcht gevonden bij Alkmaar
    by Yuri Visser on 18/07/2019 at 12:32

    In het Noord-Hollandse Ouddorp hebben archeologen restanten van een barbacane of bruggeschans gevonden. De versterkte voorpoort maakte vroeger onderdeel uit van de verdedigingsstructuur van De Middelburg, een voormalig kasteel waar alleen de funderingen en de slotgracht nog van bewaard zijn gebleven. […]

  • De mantelspeld van Wijnaldum
    by Yuri Visser on 16/07/2019 at 08:01

    De mantelspeld (fibula) van Wijnaldum dateert uit de vroege zevende eeuw. Het voorwerp, zo groot als een hand, is in 1953 min of meer bij toeval ontdekt. […]

  • Groot Romeins goudstuk gevonden in Noord-Duitsland
    by Yuri Visser on 15/07/2019 at 07:50

    Het iconografische programma van deze munt is vrij standaard – maar het gewicht is dat niet. Hij weegt negen gram, terwijl een goudstuk normaal gesproken 4½ gram weegt. Het ding is iets groter dan een munt van twee euro. […]

  • Theo Verhoeven (1907-1990) – Van missionaris tot archeoloog
    by Yuri Visser on 03/07/2019 at 07:42

    Aanvankelijk vaak ten onrechte geframed als ‘de pater die net niet diep genoeg groef’ wordt Theo Verhoeven inmiddels erkend als de briljante archeoloog die enkele honderdduizenden jaren toevoegde aan de menselijke geschiedenis van Flores. […]

  • Het Paar van Weerdinge
    by Yuri Visser on 29/06/2019 at 11:20

    Op 29 juni 1904 stuitte veenarbeider Hilbrand Gringhuis op twee gemummificeerde lijken: het Paar van Weerdinge. […]

  • Deel zodenhuis gevonden op Texel
    by Yuri Visser on 27/06/2019 at 07:33

    Tijdens een archeologische opgraving in Oosterend op Texel hebben archeologen resten gevonden van een middeleeuwse huisterp, een deel van een zodenhuis en een met hout versterkte waterput. […]

  • De Cuijkse affaire
    by Yuri Visser on 17/06/2019 at 08:05

    "De gemeente Cuijk creëert een vals dilemma. We financieren de wetenschap omdat zij maatschappelijk relevant is. Mij maak je niet wijs dat de gemeente dat niet weet." […]

  • Theo Verhoeven en de ontdekking van de Floresmens
    by Yuri Visser on 03/06/2019 at 14:22

    Theo Verhoeven (1907-1990) werd in 2003 postuum wereldberoemd door de ontdekking van de Floresmens, de uitgestorven minimens van het Indonesische eiland Flores. […]

  • Johan Picardt en zijn ‘Vergetene en Verborgene Antiquiteten’
    by Yuri Visser on 14/05/2019 at 13:56

    Johan Picardt was een Duits-Nederlands predikant, veenontginner en historicus. Hij wordt beschouwd als een van de grondleggers van de archeologie in Nederland. […]

  • Het Meisje van Yde – Een offer aan de goden?
    by Yuri Visser on 11/04/2019 at 11:41

    Na bijna tweeduizend jaar in het Drentse veen te hebben gelegen, werd in mei 1897 het lijk van het Meisje van Yde gevonden. […]

  • Oudste Nederlandse scheepswrak ooit in Noordzee gevonden
    by Yuri Visser on 09/04/2019 at 10:30

    Bijzonder is dat ook een deel van de lading is aangetroffen: ongeveer vier ton aan koperen platen. Deze platen werden vermoedelijk gebruikt om munten van te maken. Het is de oudste koperen scheepslading die ooit in Nederland is gevonden. […]

  • Vroegmiddeleeuwse ijzerwinning op de Veluwe
    by Yuri Visser on 18/03/2019 at 13:54

    In de vroege Middeleeuwen werd op de Veluwe op grote schaal ijzer gewonnen. Geschat wordt dat op de Veluwe in enkele eeuwen tijd in totaal ruim vijftig miljoen kilo ijzer is geproduceerd. […]

  • ‘Vondst Keltische muntschatten geeft beeld Caesars volkerenmoord’
    by Yuri Visser on 15/03/2019 at 13:04

    De vondst is volgens onderzoekers onder meer interessant omdat aan de hand hiervan beter onderbouwd kan worden dat Caesars eigen beschrijvingen van door hem toegepast massageweld in de Limburgse Maasstreek, vrij letterlijk mogen worden genomen. […]

  • Archeologie-boek ‘Spul’ uitgeroepen tot mooiste boek ter wereld
    by Yuri Visser on 08/03/2019 at 12:36

    Het boek Spul, een catalogus waarin duizenden archeologische vondsten worden beschreven die tijdens de aanleg van de Noord-Zuidlijn in Amsterdam zijn gedaan, is door een internationale jury uitgeroepen tot ‘best verzorgde boek van de wereld’. […]


Middeleeuwen

Romeinse-rijk
  • Groot Romeins goudstuk gevonden in Noord-Duitsland
    by Yuri Visser on 15/07/2019 at 07:50

    Het iconografische programma van deze munt is vrij standaard – maar het gewicht is dat niet. Hij weegt negen gram, terwijl een goudstuk normaal gesproken 4½ gram weegt. Het ding is iets groter dan een munt van twee euro. […]

  • Bikini dankt naam aan de atoombom
    by Historiek on 05/07/2019 at 12:13

    De bikini werd in 1946 op de markt gebracht door de Franse ingenieur Louis Réard, maar waarom werd het kledingstuk eigenlijk ‘bikini’ genoemd? […]

  • Romulus en Remus en de stichting van Rome (ca. 753 v.Chr.)
    by Lilian Visser on 22/06/2019 at 09:16

    Al vrij vroeg in de geschiedenis van Rome kwam men tot de conclusie dat Romulus en Remus ook onderdeel waren van de Griekse mythologische wereld. De door een wolvin gezoogde jongetjes waren volgens Romeinse verhalenvertellers namelijk afstammelingen van een Trojaanse vluchteling. […]

  • Het einde van de Romeinse Republiek
    by Yuri Visser on 20/06/2019 at 10:11

    Nadat Julius Caesar in Alesia Vercingetorix versloeg, strekte de Romeinse Republiek zich voortaan uit vanaf de Eufraat in het oosten naar de Atlantische Oceaan in het westen. Het was desondanks toch te klein voor én Julius Caesar én zijn schoonzoon-en-rivaal Pompeius én de conservatieve leden van de Senaat. […]

  • SPQR – Aanduiding voor het Romeinse Rijk
    by Yuri Visser on 01/06/2019 at 18:28

    De afkorting SPQR wordt wel gebruikt als aanduiding voor het Romeinse Rijk. Waar komt dit begrip precies vandaan en wat betekent het precies? […]

  • Decimatie – Strafmaatregel in het Romeinse leger
    by Yuri Visser on 22/05/2019 at 09:37

    Wanneer een legeronderdeel zich laf had getoond op het slagveld, of zelfs aan het muiten was geslagen, konden de legerleiders besluiten tot decimatie. […]

  • Romeinse thermen en de Romeinse badcultuur
    by Enne Koops on 19/05/2019 at 10:23

    De thermen – in het Latijn thermae – is de naam die de badhuizen uit de Romeinse Tijd kregen. De Romeinen introduceerden hun thermen in heel Europa. Hoe zag de Romeinse badcultuur er in hoofdlijnen uit? […]

  • Arena: korte geschiedenis van een stadion uit de Oudheid
    by Yuri Visser on 13/05/2019 at 09:31

    De Arena kennen we als voetbalstadion van Ajax. Veel mensen weten dat het begrip arena uit de Oudheid stamt en sloeg op de stadions waar gladiatoren-, dierengevechten en andere (on)sportieve activiteiten plaatsvonden. Een korte geschiedenis van de arena. […]

  • Een ochtend uit het leven van een Vestaalse maagd
    by Lilian Visser on 11/04/2019 at 13:39

    De Vestaalse maagden waren priesteressen in het oude Rome. Hun belangrijkste opdracht was het onderhoud van het haardvuur in de tempel van Vesta. […]

  • De Engelenburcht in Rome (Castel Sant’ Angelo)
    by Yuri Visser on 03/04/2019 at 08:58

    Het mausoleum van keizer Hadrianus (76-138 na Chr.), beter gekend als het ‘Castel Sant‘ Angelo’ of de Engelenburcht, heeft niet alleen een boeiende geschiedenis achter de rug, maar neemt in het architecturaal stadsweefsel van Rome nog steeds een prominente rol in. […]

  • April – Maand van de hofmakerij
    by Yuri Visser on 01/04/2019 at 08:20

    De maand april ontleent zijn naam aan het Latijnse woord ‘aperire’, wat ‘openen’ betekent. […]

  • Proletariërs en proletariaat – Betekenis en herkomst
    by Enne Koops on 30/03/2019 at 09:53

    Het begrip proletariër is afkomstig uit de Romeinse Tijd. In de Oudheid vormden proletariërs de onderklasse van de Romeinse samenleving, het zogeheten proletariaat. […]

  • Vrouwe Justitia – Godin en symbool van de rechterlijke macht
    by Yuri Visser on 15/03/2019 at 14:15

    In de juridische wereld is de term Vrouwe Justitia een gevleugelde woordcombinatie. Het begrip is afkomstig uit de Romeinse mythologie die dit personage weer heeft ontleend aan de Griekse mythologie. Hoe komen we in Nederland precies aan deze term en wat is de exacte betekenis ervan? […]

  • ‘Vondst Keltische muntschatten geeft beeld Caesars volkerenmoord’
    by Yuri Visser on 15/03/2019 at 13:04

    De vondst is volgens onderzoekers onder meer interessant omdat aan de hand hiervan beter onderbouwd kan worden dat Caesars eigen beschrijvingen van door hem toegepast massageweld in de Limburgse Maasstreek, vrij letterlijk mogen worden genomen. […]

  • Het verval van het Byzantijnse rijk en de opkomst van de islam
    by Yuri Visser on 08/03/2019 at 18:12

    De toekomst zou schitterend zijn. Het Romeinse rijk was voortaan christelijk, en de keizer zou het geloof verspreiden, te vuur en te zwaard. Niets stond de eindoverwinning van het christendom nog in de weg. Het loopt anders. […]