Steenkist

Steenkist van Diever

Periode: Trechterbekercultuur, 3400-2800 v. Chr.

Albert Egges van Giffen, het zoontje van de dominee in Diever, zal nooit het moment vergeten dat er voor zijn ogen bij de Ossekoele aan de Groningerweg, iets voorbij het hunebed, urnen werden opgegraven. Hij heeft honderden malen langs de twee merkwaardige heuvels gelopen die iets verder op langs het zandpad liggen dat naar het stukje heidegrond van zijn vader voerde.

Het 'spittertien'

Het “spittertien” zoals hij later genoemd zou worden, zet in de zomer van 1929 de schop in de noordelijke heuvel. Hij is dan geen schooljongen meer en heeft z’n biologiestudie omgebogen naar de archeologie en promoveerde in 1912 cum laude op het onderwerp ”Fauna van de terpen”. Sinds 1920 was hij directeur van het door hemzelf opgerichte Biologisch-Archeologische Instituut in Groningen.

Trechterbekercultuur

Hij ontdekte een door trechterbekermensen gebouwde steenkist. De lengte ervan moet oorspronkelijk ca. 3,6 m hebben bedragen. De kist was omgeven door een langwerpig laag heuveltje met een afmeting van 5,5 bij 3 m. Vermoedelijk was de steenkist afgedekt met hout en zoden. De met stenen en granietgruis bedekte vloer lag 30 tot 40 cm. onder het maaiveld. In de steenkist werden o.a. vijf trechterbekers, een schaal, een zuigflesje, bijlen, pijlpunten en een brandstenen kraal gevonden.

Steenkist of miniatuur hunebed

Net als bij het hunebed moet er rekening mee worden gehouden dat in zo’n steenkist meerdere mensen werden bijgezet en dat wellicht ook nog eens niet gelijktijdig. Zo’n steenkist wordt dan ook wel een miniatuur hunebed genoemd. Van Giffen gaat uit van twee individuen waarvan hij de resten aantrof. Onder het heuvellichaam kwam nog een grafje tevoorschijn dat een zuigflesje bevatte, wat duidt op het graf van een kind.

Klokbekercultuur

Zo’n duizend jaar later werd op de plaats van de steenkist weer iemand begraven en wel van de klokbekercultuur. Daarbij is een deel van de steenkist gesloopt en zijn de stenen gebruikt voor het nieuwe graf. Deze tweede steenkist had een afmeting van 2,4 bij 1 meter en was bedek met een aarden heuvel die een diameter van zo’n 17 meter en een hoogte van 1 meter had. In het oostwest gerichte graf werd een fraai versierde klok beker aan het licht gebracht. Na het onderzoek is de heuvel gerestaureerd.

De steenkist is gebouwd op een open plek in een bos dat vooral uit linden, iepen, eiken en hazelaars zal hebben bestaan. Ten tijde van de klokbekercultuur had de bebossing er al plaats gemaakt voor een meer open landschap en groeide er ook heide. Nu reikt een uitloper van de Heezenes bijna tot aan de heuvelvoet en ligt de steenkist weer in een beboste omgeving.

Openingstijden

Het OERmuseum is nu gesloten.
Vanaf vrijdag 7 april 2023 is ons museum ’s middags van 13:30 tot 17:00 uur weer open van dinsdag t/m zondag.